CỘNG ĐỒNG NGƯỜI VIỆT VIẾT THÊM SẮC MÀU CHO LỄ HỘI TRUYỀN THỐNG NAGANO

Văn Nam (bientap@vietnamjapantoday.com)

      Không chỉ dừng lại ở việc quan sát, cộng đồng người Việt tại tỉnh Nagano đang từng bước trở thành một phần của các hoạt động văn hóa địa phương. Sự xuất hiện của hơn 100 người Việt tại Lễ hội Nagano Binzuru năm nay không đơn thuần đánh dấu lần tham gia của một cộng đồng nước ngoài, mà còn phản ánh sự thay đổi trong cách người Việt hội nhập với xã hội Nhật Bản.

     Diễn ra vào đầu tháng 8 hằng năm, Nagano Binzuru là một trong những lễ hội mùa hè lớn nhất của thành phố Nagano. Năm nay, sự kiện quy tụ khoảng 130 đoàn với gần 6.900 người tham gia. Giữa hàng trăm nhóm diễu hành, đoàn người Việt trở thành đoàn đại diện nước ngoài có quy mô lớn nhất, thu hút sự chú ý bởi những điệu nhảy đồng đều, bầu không khí sôi nổi và sự gắn kết giữa các thành viên. Điều đáng chú ý không nằm ở số lượng người tham gia, mà ở mục tiêu của chương trình. Ban tổ chức và nhóm điều phối người Việt cho biết ý tưởng được triển khai từ năm 2025, xuất phát từ mong muốn tạo thêm những điểm chạm giữa người Việt với cư dân địa phương. Với nhiều thực tập sinh kỹ năng và lao động nước ngoài, cuộc sống thường xoay quanh nơi làm việc và cộng đồng đồng hương, trong khi cơ hội tiếp xúc với người Nhật vẫn còn hạn chế.

Các bạn trẻ Việt Nam hào hứng tham gia lễ hội Nagano Binzuru Matsuri 2026. Ảnh: NVCC         

 Thay vì tổ chức một hoạt động dành riêng cho cộng đồng, những người thực hiện đã lựa chọn tham gia chính một lễ hội truyền thống của địa phương. Theo họ, cùng luyện tập, cùng nhảy múa và cùng hòa vào không khí lễ hội là cách tự nhiên nhất để xóa bỏ khoảng cách ngôn ngữ cũng như khác biệt văn hóa. Thông điệp ấy cũng được thể hiện qua bộ áo happi được thiết kế riêng cho đoàn. Không sao chép mẫu truyền thống, bộ trang phục kết hợp những biểu tượng văn hóa của cả hai quốc gia trên cùng một thiết kế. Màu đỏ và trắng đại diện cho quốc kỳ Việt Nam và Nhật Bản; một nửa sử dụng hoa anh đào và họa tiết truyền thống Nhật Bản, nửa còn lại lấy cảm hứng từ áo Nhật Bình, chim Lạc và hoa văn trống đồng. Thiết kế không hướng tới việc nhấn mạnh bản sắc riêng của mỗi quốc gia, mà đặt hai nền văn hóa trong cùng một tổng thể, như cách cộng đồng người Việt đang hiện diện tại Nhật Bản.

Hơn 100 bạn trẻ Việt Nam cùng hòa vào không khí lễ hội mùa hè tại Nhật Bản. Ảnh: NVCC  

Chị Nguyễn Hà Thủy, đại diện đoàn Việt Nam, cho biết những hoạt động mang tính trải nghiệm như lễ hội giúp mọi người dễ dàng kết nối hơn so với các buổi giao lưu thông thường. Theo chị, khi cùng chia sẻ một điệu nhảy hay một kỷ niệm trong lễ hội, khoảng cách giữa người Nhật và người nước ngoài cũng được rút ngắn.Không khí cởi mở ấy cũng được người dân địa phương đón nhận. Nhiều người Nhật đã chủ động hòa vào đoàn nhảy, trò chuyện và bày tỏ mong muốn sẽ có thêm nhiều cơ hội giao lưu với cộng đồng người Việt trong tương lai.

Chị Nguyễn Hà Thủy tham gia lễ hội Nagano Binzuru Matsuri 2026. Ảnh: NVCC      

     Trong bối cảnh không ít lễ hội truyền thống của Nhật Bản đang đối mặt với tình trạng thiếu lực lượng tham gia do già hóa dân số, sự hiện diện của những cộng đồng cư dân quốc tế cũng đang mở ra một diện mạo mới cho các sự kiện văn hóa địa phương. Người Việt tại Nagano không chỉ góp thêm sức trẻ cho lễ hội, mà còn cho thấy cộng đồng người nước ngoài hoàn toàn có thể trở thành những người cùng gìn giữ và tiếp nối các giá trị truyền thống của nơi mình đang sinh sống.

Có lẽ, ý nghĩa lớn nhất của sự kiện năm nay không nằm ở hơn 100 người Việt cùng xuống phố, mà ở việc khoảng cách giữa "khách" và "người địa phương" đang dần được thu hẹp. Và chính từ những lễ hội như Nagano Binzuru, một xã hội cộng sinh đa văn hóa đang được hình thành bằng những cuộc gặp gỡ rất đời thường.